
Lhamo Kyab, emertyrowana nauczycielka z tybetańskiej szkoły, skazana przez chiński rząd bez sprawiedliwego procesu na 15 lat więzienia
Dharamsala: od czasu gdy w styczniu tego roku w Tybetańskiej Prefekturze Nagchu skazano na 15 lat więzienia tybetańską szkolną nauczycielkę, nie słabną działania chińskiego rządu odnośnie aresztowań i wydawania surowych wyroków więzienia na tybetańskich naukowców i nauczycieli.
Bez zapewnienia standardów legalnego i sprawiedliwego procesu zagwarantowanych w chińskiej konstytucji, chińskie władze wydały niesprawiedliwy wyrok przeciwko Lhamo Kyab po tym jak przez prawie dwa lata przesłuchiwali ją w ośrodku zatrzymań.
Na podstawie wiarygodnych informacji, jakie otrzymała Centralna Tybetańska Administracja, Kyab została aresztowana w połowie 2008 roku za jej rzekome zaangażowanie w działalność polityczną, kiedy uczyła w szkole podstawowej w okręgu Driru w Prefekturze Nagchu. Źródła podają, że funkcjonariusze z Biura Chińskiego Wywiadu aresztowali Kyab trzeciej nocy, od kiedy dołączyła do szkoły. Nakryli jej głowę czarnym szalem i błyskawicznie zabrali do jej własnego domu w Nagchu. Podczas nalotu na jej dom zabrano ją do utrzymywanego w tajemnicy ośrodka zatrzymań w Sangyib, gdzie była trzymana i przesłuchiwana do czasu, gdy wydano na nią surowy wyrok w styczniu 2010 roku. Źródła nie są w stanie określić miejsca jej pobytu.
Lhamo Kyab jest córką pana Dhondupa, urodziła się rodzinie Nyenpatsang w Nagchu. Jest jedyną córką spośród trójki dzieci w jej rodzinie. Po skończeniu szkolnej edukacji zrobiła kurs pedagogiczny w Nagchu. Potem uczyła tybetańskiego i chińskiego języka oraz matematyki w lokalnej szkole przez 25 lat, od 1982 roku. Podczas swojej kariery nie przystąpiła do partii komunistycznej i z tego powodu nie posiadała żadnego formalnego stanowiska.
Pomimo to, lokalni Tybetańczycy, a także rządowymi urzędnicy, studenci i ogół społeczeństwa uznawali ją za „osobę szczerze zaangażowaną w nauczanie tybetańskich studentów kultury i tradycji Tybetu”.
Tybetańscy naukowcy aresztowani i torturowani
Chiński rząd rozpoczął realizację bezkompromisowych aresztowań wobec tybetańskich intelektualistów pod pretekstem oskarżania ich o zaangażowanie w działalność polityczną.
W okręgu Machu lokalne władze wypędziły grupę nauczycieli tybetańskiej szkoły średniej i zatrzymały studentów wraz z pozostałymi nauczycielami. Około 21 nauczycieli zostało ukaranych grzywną. Ponadto, nauczyciele ze szkoły podstawowej z Machu i około 5 wykładowców z ośrodka szkolenia nauczycieli Barkham także zostało aresztowanych.
W innej sprawie, grupa uczniów ze szkoły podstawowej w okręgu Driru również została zatrzymana.
Podobnie w zeszłym miesiącu, student i pisarz Tashi Rabten z Północnozachodniej Tybetańskiej Narodowej Szkoły dla Dorosłych, który jest rdzennym Dzoge został zatrzymany bez podania jakichkolwiek zarzutów. Aresztowany przez policję za niepopełnienie żadnego wykroczenia został także Sangchu z okręgu Drongbhu, który również jest studentem i pisarzem z tej samej szkoły.
23 Kwietnia Tagyal, znany pod pseudonimem Shogdun, wybitny tybetański naukowiec został aresztowany w Siling. Tagyal ma 45 lat, jest tybetańskim pisarzem i członkiem Narodowego Domu Wydawniczego Tsongon.
Według New Tang Dynasty Television (NTDTV), Tagyal i siedmiu innych tybetańskich intelektualistów 17 kwietnia podpisało otwarty list. W liście namawiano obywateli, aby ofiarowali jedzenie i ubrania ofiarom niedawnego trzęsienia ziemi, ale ostrzegano ich przed możliwą korupcją ze strony władz. Pisano: „tak jak nie można wierzyć wiadomościom z ust rzecznika komunistycznej partii, ośmielamy się nie ufać organizacjom Partii”.
Nie wiadomo czy głównym powodem aresztowania Tagyala był wymieniony list. Wcześniej tego roku opublikował on bowiem książkę krytykującą działania chińskiego reżimu podczas pokojowych protestów w Tybecie w 2008 roku, podaje raport NTDTV.
Tłum. MR
więcej...